×

X
Dabur
Nic Asia
Marvel

कसजु परिवारको ७० वर्षे उद्योग यात्रा : प्रिन्टिङ प्रेसदेखि ज्ञानी पोली ट्यांकीसम्म

बुटवल | जेठ २८, २०७९

TVS INSIDE

बुटवललाई औद्योगिक शहर भनिन्छ तर बुटवललाई औद्योगिक ‘हब’ बनाउने पात्रबारे खासै चर्चा/परिचर्चा हुँदैन । 

IME BANK INNEWS
morang Auto yamaha

व्यापारको केन्द्र पुरानो बटौली, भट्टी पसलका रूपमा ख्याती कमाएको खस्यौलीको जति चर्चा छ, त्यति चर्चा बटौलीलाई आधुनिक बुटवल हुँदै औद्योगिक शहर बनाउने पात्र चर्चा छैन ।


Advertisment
NMB BANK
RMC TANSEN
Saurya island

घ्यूसँग नून साट्ने शहर बुटवललाई उद्योगको शहर बनाउनमा एउटा इँटा थप्ने उद्योगीको नाम हो निर्मलप्रसाद कसजु । कसजु आधुनिक बुटवल बन्दै गर्दा बुटवलमा उद्योग जन्माउने उद्योगीमा पर्छन् ।

कुनै बेला बुटवलमा मौसमी व्यापार गर्ने कसजु परिवार यतिबेला बुटवलमा चर्चित उद्योगीको रूपमा स्थापित छ । गुल्मीको रिडीबाट थोक किराना पसल चलाउने उद्देश्यले बुटवल झरेका निर्मल कसजु बिस्तारै उद्योगतर्फ आकर्षित भए । तत्कालीन बुटवलमा उनी निकै सफल व्यापारीमा गनिन थाले । बुटवलमा नै पहिलो मुद्रण उद्योग सञ्चालन गरेकाले उनी बुटवलका उद्योगका संस्थापक पनि हुन् । 

Vianet communication
Maruti inside

नेपालमा राणा विरोधी आन्दोलन चलिरहँदा निर्मलले बटौलीमा प्रिन्टिङ प्रेस चलाए । बुटवल–१ (हालको पारी बुटवल) मा स्थापना गरेको निर्मल प्रिन्टिङ प्रेसले धेरै राजनीतिक आन्दोलनमा सहयोग गर्‍यो । प्रेस विक्रम संवत् २००९ देखि २०३७ सालसम्म सञ्चालनमा आयो । मुद्रण उद्योगबाट हौसिएका निर्मल बिस्तारै अर्को उद्योगका रूपमा घरेलु साडी कपडा उत्पादनमा लागे । उद्योगमा रस बसेका उनी त्यतिमै सीमित भएनन् ।

लगातार उद्योगको विस्तार गर्ने क्रममा उनले बुटवलमा पहिलो हवाई चप्पल यतिको पनि उत्पादन शुरू गरे । कुनै बेला नेपालमा यति चप्पलको ठूलो चर्चामा थियो । चप्पल उद्योगसँगै कसजुले नेपालकै पहिलो प्रेसर कुकर एभरेस्ट कुकर स्थापना गरे । शुरू–शुुरूमा राम्रो बजार लिए पनि बिस्तारै चिनियाँ बजारले चप्पलको बजारलाई खस्काउँदै गयो ।

बजारमा वैदेशिक वस्तुको आगमन भएपछि प्रतिस्पर्धा बढ्न थाल्यो । उद्योगीलाई चुनौती पनि थपिँदै गयो । निर्मल र उनको परिवार जस्तोसुकै चुनौतीबाट पनि पछि हटेनन् । प्रतिस्पर्धाकै बीचमा कसजु परिवारले ज्ञानी पानीको उद्योग पनि सञ्चालन गरे तर देशमा चलेको अस्थिर राजनीतिका कारण उद्योग बन्द हुन गयो ।

निर्मलले शुरू गरेको उद्योग सञ्चालनको रफ्तारलाई उनका सन्ततिले पनि निरन्तरता दिँदै गइरहेका छन् । सरकारको उद्योगमैत्री नीति नहुँदा धेरै कठिनाइ भएको निर्मलका छोरा रञ्जन कसजु गुनासो गर्छन् ।

उद्योग सफल हुन विभिन्न अवरोध आए पनि कसजु परिवारले उद्योगको यात्रा बन्द गरेनन् । द्वन्द्वको चर्को प्रभावबीच कसजु परिवारले विकल्प खोज्ने क्रममा पानी ट्यांकी रोजे । नेपाली बजारमा एकलौटी रूपमा काठमाडौंमा उत्पादित पानी ट्यांकीले बजार लिइरहेको बेला मोफसलमा उनले पानी ट्यांकी उद्योग खोले । 

ज्ञानी पोलीपाइन इन्डस्ट्रिज दर्ता गरेर विक्रम संवत् २०५८ सालमा नेपालको पहिलो चम्किलो पानी ट्यांकी भन्दै नारायणी नदी पश्चिम उद्योगको शुरूआत भयो । चम्किलो पानी ट्यांकीबाट शुरू भएको कसजु परिवारको ट्यांकी यात्रा अहिले ज्ञानी पोली ट्यांकीमा निरन्तर जारी छ । 

उद्योगबाट छिटो नाफा कमाउनेभन्दा रोजगारी सिर्जना गरेर आर्थिक विकासतर्फ ध्यान रहेको उद्योगी रञ्जन कसजु बताउँछन् । सम्भवतः रञ्जनले बुटवलमा उद्योग व्यापारमा प्रयोग नगरेको विषय कमै होलान् । रञ्जनले नै बुटवलमा कुनै बेला ज्ञानी शपिङ सेन्टर पनि सञ्चालनमा ल्याएका थिए । 

बुवा निर्मलले थालेको अभियानलाई निरन्तरता दिँदै स्वदेशी उद्योगमार्फत आर्थिक समृद्धि र युवा रोजगार सिर्जना गराउन उद्योग सफल भएको रञ्जन दाबी गर्छन् । उद्योगसँगै निर्मल सामाजिक संस्थाहरूमा सक्रिय हुन थालेसँगै निर्मलको उद्योग व्यवसायको विरासत उनका छोराहरूले धानिरहेका छन् ।

विशेषतः निर्मल कसजु पाल्पा उद्योग वाणिज्य संघमा अध्यक्षको पदमा रहेर विक्रम संवत् २०३२/२०४३ सालमा व्यावसायिक रूपमा सक्रिय भएपछि उनका अन्य छोराहरूले जस्तै रञ्जनले निर्मलको मूल विरासत धान्दै आएका छन् ।

बजारमा कतिपय उद्योगले फरक–फरक ब्राण्डमा उत्पादन गरेर उपभोक्तालाई गुणस्तर अनुसारको मूल्य फरक राख्ने गरेको भए पनि ज्ञानीका पोली ट्यांकी उच्च र समान गुणस्तरका रहेको रञ्जनको दाबी छ । गणस्तरमा सम्झौता नगरी एउटै ज्ञानी ब्राण्ड बनाएर उत्पादन गरिएको रञ्जन बताउँछन् । रञ्जनले ट्यांकीसँगै एचडीपीई पाइप, गार्डेन पाइप र पोलिमर उत्पादन गर्दै आएकोमा उद्योगको स्तरोन्नति गर्दै सीपीभीसी पीभीसी पाइपको पनि उत्पादन थालेका छन् । नारायणी पश्चिममा ज्ञानी ब्राण्डको लोकप्रियतालाई कायम राख्न सीपीभीसी पीभीसी पाइपको उत्पादन थालिएको उनले बताए ।

जर्मन कोलाब्रेसनमा भारतमा उत्पादन भएको काभ्राको मशिन प्रयोग भएको कसजु परिवारका तेस्रो पुस्ता निर्मित कसजुले बताए । बाजेले थालेको अभियानलाई निरन्तरता दिँदै पछिल्लो समय ज्ञानीको बजार रन्जनका २ छोराहरू निर्मित र प्रतिकले सम्हाल्न थालेका छन् । 

निर्मित कसजुका अनुसार बजार चलेका उद्योगमा चलेका अन्य मशिनको तुलनामा काभ्राको लगानी दोब्बर छ भने गुणस्तरमा पनि उच्च छ । दैनिक ७० हजार लिटर बराबरको ट्यांकी उत्पादन हुँदै आएको छ । ट्यांकीको कच्चा पदार्थ साउदी अरब र भारतबाट समेत आउँछ । 

ज्ञानी उद्योगले ३५० भन्दा बढी नेपालीलाई रोजगारी प्रदान गरेको छ । सामान्यतया नेपालका उद्योगमा विदेशबाट दक्ष जनशक्ति मगाएर उद्योग चलाउने गरेपनि ज्ञानी प्रतिष्ठानभित्र विदेशी श्रमिक छैनन् । सबै नेपालीले नै रोजगारी पाएका छन् ।

२०१८ सालतिर पूर्वपश्चिम महेन्द्र राजमार्ग बनेसँगै बुटवल नेपालको मध्ये भागमा पर्ने औद्यागिक शहर बनेको हो । भारतबाट लामपाते सुर्ती गाडामा ल्याउने, नून मट्टितेल, कपडा हाटबजारका रूपमा परिचय जमाएको बटौली अहिले नेपालकै मध्यभागको औद्योगिक शहरका रूपमा परिचित छ ।

काम्लो, जडिबुटी, डोको, नाम्लोसँग नून–तेल सट्टापट्टा गर्ने ठाउँ पनि हो पुरानो बटौली । घ्यू खारेर बेच्ने उद्योगबाट शुरू भएको बुटवलको उद्योग यात्रा अहिले राष्ट्र र अन्तर्राष्ट्रसम्म फैलिन सफल भएको छ । 

TATA Below
NLIC
साउन ८, २०७९

भक्तपुरको चाँगुनारायण नगरपालिका– ५ की १८ वर्षीय निशा निगल घाइते अवस्थामा भक्तपुरको इवामुरा अस्पतालमा उपचाररत छिन् । उनको खुट्टा फ्याक्चर भएर प्लास्टर गरिएको छ भने हातमा लतपतिएको रगत देख्न सकिन्छ । सुकि...

साउन १९, २०७९

पाँच वर्ष अघिसम्म ड्रागन फल आमनेपालीका लागि नौलो थियो । विदेश घुमेका र शहरमा बस्ने उच्च वर्गले मात्र यो फलको बारेमा जानकारी पाएका थिए ।  आमजनतालाई यो फलबारे न जानकारी थियो, न किन्ने पहुँच । जब एकजन...

साउन ११, २०७९

नेपाली बजारमा २ वर्ष अघिदेखि आएको ‘हट एण्ड स्पाइसी’ (पीरो) चाउचाउले अहिले बजार पिटिरहेको छ । तयारी ‘नूडल्स’ खाने नेपाली बानीमा स्पाइसीले नयाँ स्वाद थपेको छ । मुलुकका ग्रामीण भेग...

साउन २५, २०७९

देशभरका जनतालाई वितरण गरिएको पानी गुणस्तरीय भए/नभएको अनुगमन गरी महसुल समेत निर्धारण गर्ने खानेपानी महसुल निर्धारण आयोग २ वर्षदेखि पदाधिकारीविहीन भएको छ । महसुल निर्धारण, पानीको गुणस्तरको अनुगमन गर्ने उद्...

साउन १०, २०७९

धरानको निशाने खोलामा पुग्दा तराईको प्रचण्ड गर्मीमा कोही हातले पसिना पुछ्दै गिट्टी कुट्दै थिए भने कोही बालुवा ओसार्न व्यस्त थिए । कोही बल गरी गरी खोलाको बगर खनिरहेका थिए । स्थानीयले यसरी दुःख गरेको महिनौं द...

साउन २०, २०७९

काठमाडौंका अधिकांश पुलहरू डम्पिङ साइटमा परिणत भएका छन् । सिसडोल क्षेत्रमा निर्माणाधीन सडक तथा स्थानीयको अवरोधका कारण बञ्चरेडाँडामा फोहोर लैजान नसकेको बहानामा करीब ३ महिनादेखि पुलमुनि फोहोर थुपार्न थालिए...

अत्यावश्यक ६ सुधार जसले न्यूनीकरण गर्नसक्छ सहकारीमा व्याप्त विकृति

अत्यावश्यक ६ सुधार जसले न्यूनीकरण गर्नसक्छ सहकारीमा व्याप्त विकृति

साउन २३, २०७९

नेपालको आर्थिक विकासमा सार्वजनिक, निजी र सहकारी ३ खम्बे नीतिलाई अवलम्बन गरिएको छ । संविधानमा समाजवादको परिकल्पनासहित सार्वजनिक, निजी र सहकारी क्षेत्रको प्रवर्द्धन गरी तीब्र दीगो आर्थिक विकासको मार्गनिर्देशन भएको ...

'कुकुर्नी कमिनीको बकपत्र'

'कुकुर्नी कमिनीको बकपत्र'

साउन २२, २०७९

थुक्क कुकुर्नी भनेर कडा स्वभावका आमाहरूले आफ्ना छोरीलाई गाली गर्दा 'त्यसो नभन्नु न यार' भनेर मैले धेरैपटक खिन्नता प्रकट गरेको छु । तर, मलाई पनि आमाले यदाकदा कुकुर भनेर सम्बोधन गर्नुभएको छ । धन्न पण्डित ...

राजनीतिसँगका जनअपेक्षा– अवस्था बदल्ने कि नेता ?

राजनीतिसँगका जनअपेक्षा– अवस्था बदल्ने कि नेता ?

साउन २२, २०७९

राजनीति एउटा त्यस्तो विशेष नीति, दर्शन वा मार्गचित्र हो जसका माध्यमबाट नागरिक जीवनलाई सुखद्, सहज र प्रतिष्ठापूर्ण बनाउन सकिन्छ । यो कठोर साधना पनि हो । राजनीतिले सार्वजनिक जीवनलाई सदैव उच्च महत्त्व दिन्छ र आफ्नो घो...

ad
x